Het lijsttrekkersdebat van SBS6 zorgde donderdagavond voor een opmerkelijk moment waarin Geert Wilders het initiatief stevig naar zich toetrok. De PVV-leider wist met een scherpe uitspraak het debat te domineren en legde de nadruk op wat volgens hem de kern van de verkiezingen 2025 vormt: de vraag of samenwerking met de PVV mogelijk wordt of niet.
“De enige reden waarom er een kabinet met meneer Timmermans kan komen, is omdat mevrouw Yesilgöz de PVV uitsluit. Heel dom,” zei Wilders. Het fragment verspreidde zich daarna razendsnel via sociale media.
Confrontatie die de campagne kantelt
In een door Wilders zelf gedeelde video op X (voorheen Twitter) was te zien hoe hij VVD-lijsttrekker Dilan Yesilgöz direct confronteerde. Hij sprak haar aan op haar eerdere uitspraken waarin de VVD samenwerking met de PVV uitsloot.
Volgens Wilders zorgt juist dat standpunt ervoor dat Frans Timmermans, met zijn linkse combinatie van GroenLinks-PvdA, kansen krijgt op regeringsdeelname. “Als mevrouw Yesilgöz dat niet zou doen, dan was er geen enkel probleem,” zei hij. Daarbij koppelde hij zijn woorden aan het sentiment onder kiezers: “De VVD staat op 14 of 15 zetels, wij staan torenhoog. Waarom? Omdat Nederlanders het spuugzat zijn.”
Het publiek in de studio reageerde hoorbaar op zijn betoog. Het moment legde de kern van Wilders’ boodschap bloot: niet de PVV, maar het uitsluiten van de partij houdt verandering tegen. Daarmee positioneerde hij zichzelf als stem van een groeiende groep kiezers die hun onvrede vertaald wil zien aan de formatietafel.
Meer dan strategie
De woordenstrijd had zowel strategische als inhoudelijke gevolgen. Strategisch, omdat na de verkiezingen 2025 samenwerking tussen partijen bepalend wordt voor de vorming van een meerderheid. Inhoudelijk, omdat het debat draaide om thema’s die het publieke gesprek al jaren beheersen: migratie, zorg, klimaat en de relatie met de Europese Unie.
Wilders koppelde deze thema’s aan zijn centrale boodschap: “Nederland weer op één.” Hij bekritiseerde wat hij zag als besluiteloosheid in Den Haag. Daarbij herhaalde hij bekende PVV-standpunten over een strenger asielbeleid, meer regie in de zorg en een kritischere houding tegenover Europese regelgeving en klimaatuitgaven.
Hij plaatste zijn lijn tegenover wat hij noemde het “meer Europa, meer klimaat, meer overheid” van Timmermans en de “gematigde schijn” van de VVD, die in zijn ogen vooral samenwerking met de PVV blokkeert.
Directe toon
Tijdens het debat viel vooral Wilders’ directe toon richting het publiek op. Minder politieke terminologie, meer herkenning van emoties bij kiezers. “Er zijn heel veel Nederlanders die dit debat vanavond zien en spuugzat zijn dat ze met zijn drieën tegen de PVV zitten te schoppen,” zei hij.
Vervolgens somde hij de belangrijkste thema’s van zijn partij op: grip op migratie, betere zorg en een kabinet dat “aan de kant van de Nederlanders” staat. Met de zin “Hoe groter wij worden, hoe meer steun wij in de Kamer zullen krijgen” koppelde hij inhoud en strategie aan elkaar.
Deze directe manier van communiceren past bij Wilders’ langdurige campagneaanpak. Hij vermijdt technocratische details en vertaalt complexe dossiers naar concrete effecten voor burgers. De virale verspreiding van het debatfragment benadrukte dat zijn boodschap ook buiten de televisiestudio weerklank vond.
Yesilgöz onder druk door PVV-uitspraak
VVD-lijsttrekker Dilan Yesilgöz kwam door Wilders’ aanval duidelijk onder druk te staan. Terwijl hij haar herhaaldelijk confronteerde met haar uitsluiting van de PVV, probeerde zij de discussie te keren. Ze bleef echter vasthouden aan de lijn die de partij al langer verdedigt: de VVD wil niet regeren met de PVV.
Deze principiële keuze heeft wortels in eerdere kabinetten en standpunten over de rechtsstaat en grondrechten. Toch maakt de felle botsing duidelijk dat die principiële grens nu direct invloed heeft op de kansen voor een toekomstig kabinet PVV of juist een meer gematigd alternatief. De spanning tussen overtuiging en coalitiebelang werd tijdens het debat voelbaar en zichtbaar.
Verschuiving in het politieke landschap
Het moment bij SBS6 weerspiegelde een bredere verschuiving in het Nederlandse politieke landschap. De VVD, jarenlang dominant aan de centrumrechtse kant, merkt dat een deel van haar kiezers ontvankelijk is voor Wilders’ boodschap. Tegelijk probeert de combinatie GroenLinks-PvdA onder leiding van Timmermans zich te profileren als geloofwaardig links alternatief.
Kleinere partijen spelen hierin een cruciale rol. In een versnipperd parlement kunnen zij het verschil maken bij de totstandkoming van een coalitie. Het uitsluiten of openhouden van samenwerkingsopties blijkt dan niet enkel tactiek, maar ook richtinggevend voor de vorming van meerderheden. Wilders benadrukte dat een stem op de VVD, zolang die de PVV blijft uitsluiten, in de praktijk een stem kan zijn voor een links kabinet.
Coalitievraag verdeelt partijen
De vraag die boven het politieke debat hangt, is of er na de stembusgang een werkbare meerderheid kan worden gevormd. Als de PVV groot eindigt, zal de druk toenemen op partijen die samenwerking weigeren om hun standpunt te herzien. Blijft de deur dicht, dan ligt een formatie zonder de PVV voor de hand, met partijen in het midden en aan de linkerkant.
Gaat de deur echter op een kier, dan komt een rechtsere coalitie in beeld. In beide scenario’s spelen kleinere partijen een sleutelrol. Voor een kabinet PVV zijn steunpartijen aan de rechterkant nodig, terwijl een kabinet rond Timmermans afhankelijk blijft van de bereidheid van centrum- en linkse fracties om samen te werken. De uiteindelijke formatie lijkt daardoor opnieuw een complex politiek schaakspel te worden.
Campagne draait om één helder contrast
Wilders’ optreden toonde hoe timing en framing een verkiezingscampagne kunnen kantelen. De tegenstelling – wel of niet regeren met de PVV – overschaduwde andere beleidsverschillen. Voor Yesilgöz betekent dit dat ze haar eigen verhaal sterker moet laden: waarom is samenwerking met de PVV onwenselijk, en welk alternatief biedt de VVD kiezers op thema’s als migratie en koopkracht?
Timmermans zal juist moeten aantonen dat een linkse coalitie inhoudelijk geloofwaardig is en niet automatisch leidt tot hogere lasten. Het debat bij SBS6 maakte de keuzes voor kiezers overzichtelijker, maar vergrootte tegelijkertijd de druk op de partijleiders om duidelijk te maken welke coalitie daadwerkelijk kan leveren.
Kiezers voor een duidelijke keuze
Met nog enkele dagen tot de verkiezingen volgen meer debatten en interviews waarin de hoofdrolspelers hun strategie verder aanscherpen. Het moment bij SBS6 zal nog nazinderen, omdat het de kern van de campagne samenvat: kiezen voor verandering via samenwerking met de PVV, of kiezen voor een coalitie waarin de partij buiten blijft.
De uitkomst hangt af van de laatste peilingen en van de bereidheid van partijen om concessies te doen. Hoe kiezers deze tegenstelling beoordelen, zal bepalen of het momentum van Wilders zich vertaalt in politieke invloed aan de onderhandelingstafel. Zijn optreden op SBS6 markeerde in elk geval een belangrijk breekpunt in de aanloop naar de verkiezingen 2025.
