In aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen van 29 oktober waarschuwt JA21-leider Joost Eerdmans dat een overweldigende overwinning voor de Partij voor de Vrijheid (PVV) juist averechts uit kan pakken voor rechtse kiezers. Volgens Eerdmans opent een te grote PVV de deur naar een kabinet met midden- en linkspartijen, aangezien vrijwel niemand bereid is met PVV-leider Geert Wilders samen te werken.
Grootste kans is niet altijd het beste
Tijdens een goedbezochte verkiezingsbijeenkomst in poppodium Poppodium Annabel in Rotterdam schetste Eerdmans een scenario dat veel rechtse kiezers doet fronsen. “Hoe groter de PVV wordt, hoe kleiner de kans op een rechts kabinet,” aldus de JA21-voorman.
Hij verwees naar de jarenlange blokkade door partijen als de Volkspartij voor Vrijheid en Democratie (VVD), Nieuwe Sociale Contract (NSC) en Democraten 66 (D66), die eerder al hebben aangegeven geen coalitie met de PVV te willen vormen.
Zwevende rechtse kiezers in beeld
Eerdmans richt zich in deze fase nadrukkelijk op de ‘zwevende rechterflank’. Volgens hem bevinden zich duizenden kiezers die het beleid van Wilders wel waarderen, maar twijfelen aan de uitvoerbaarheid ervan. “Veel stemmers willen dat er écht beleid komt dat veiligheid en betaalbaarheid prioriteit geeft, niet alleen grote woorden,” zei hij onder luid applaus.
Hij benadrukte dat JA21 zich juist onderscheidt door realistische voorstellen te doen op thema’s zoals migratie, woningbouw en energie: “Wij willen daadkracht zonder chaos,” voegde hij eraan toe, met een verwijzing naar eerdere regeringsdeelname van de PVV.
Samenwerking met PVV praktisch moeilijk
In interviews, onder andere bij Goedemorgen Nederland op NPO 1, herhaalde Eerdmans dat zijn voorkeur uitgaat naar samenwerking met de PVV, maar dat de politieke werkelijkheid anders is. “Ik zou liever met de PVV regeren dan met D66.
Maar ik heb mijn ogen ook open en gezien hoe de PVV twee keer in een kabinet heeft gezeten,” zei hij, doelend op de moeizame samenwerking tijdens het eerste kabinet-Rutte. Volgens Eerdmans dreigt de geschiedenis zich te herhalen.
“Als Wilders de grootste wordt, maar niemand wil met hem praten, dan komt er een regering van midden en links: D66, GroenLinks-PvdA, VVD en misschien NSC. Dan krijgt Nederland beleid waar geen enkele rechtse kiezer blij van wordt.”
PVV-ers stappen over naar JA21
Bijzonder in deze discussie is de aanwezigheid van Ingrid Coenradie, voormalig staatssecretaris namens de PVV en momenteel kandidaat-Kamerlid voor JA21. Zij kent de partij van Wilders door en door en zegt te begrijpen waarom samenwerking lastig blijft. “Ik heb gezien hoe het ging toen de PVV in de regering zat.
Toch wil ik er niet bij voorbaat een streep door zetten. Nederland heeft een coalitie nodig die echt problemen oplost.” Coenradie benadrukte dat JA21 zich niet laat leiden door persoonlijke vetes, maar door de wens om stabiel bestuur te realiseren. “Het land heeft behoefte aan rust en duidelijkheid. Daar kunnen we met meerdere partijen aan werken, zolang de inhoud vooropstaat.”
JA21 ‘constructief rechts’
Met deze uitspraken probeert Eerdmans JA21 te positioneren als het stabiele alternatief voor rechtse kiezers die klaar zijn met polarisatie, maar wel een stevig migratie- en veiligheidspakket willen. JA21 hoopt te profiteren van de teleurstelling bij kiezers die vinden dat de PVV te veel weerstand oproept, en bij VVD-kiezers die twijfelen over de koers van hun eigen partij.
Onder politieke analisten groeit het beeld dat JA21 zich ontwikkeld heeft tot de partij die de rechtervleugel van het politieke spectrum “bestuurbaar” wil maken. De partij spreekt rechtse waarden aan zonder de confrontatie te zoeken die Wilders kenmerkt.
Strijd om de rechterflank escaleert
De strijd op rechts lijkt intenser dan ooit. Naast de PVV en JA21 strijden ook de BoerBurgerBeweging (BBB) en in mindere mate de VVD om de gunst van kiezers die vinden dat Nederland te ver is doorgeschoten in bureaucratie en migratie.
Eerdmans wijst erop dat versnippering van de rechterflank de vorming van een rechts kabinet alleen maar moeilijker maakt. “We moeten oppassen dat de stemmen niet verloren gaan in ruzie en verdeeldheid,” zei hij tijdens zijn optreden in Rotterdam. Hij benadrukte dat JA21 wél bereid is verantwoordelijkheid te nemen. “Wij doen niet mee aan theater. We willen regeren, niet roepen vanaf de zijlijn.”
Coalitievraag blijft prangend
Terwijl Eerdmans zich opwerpt als pragmatische realist, blijft de vraag welke partijen bereid zijn met wie in zee te gaan. De VVD heeft laten doorschemeren de deur naar de PVV niet volledig te sluiten, maar houdt stevige voorbehouden.
NSC van Pieter Omtzigt kiest expliciet voor afstand, en D66 heeft samenwerking met de PVV uitgesloten. In dat krachtenveld probeert JA21 de balans te vinden tussen ideologische zuiverheid en bestuurlijke haalbaarheid. “Nederland heeft behoefte aan beleid dat werkt – niet aan ruzie of blokkades,” aldus Eerdmans.
Een stem op Joost is een stem op Rob. Een stem op Geert een stem op Nederland! https://t.co/9m3m1y9fyN
— Geert Wilders (@geertwilderspvv) October 19, 2025
Politieke spanning richting verkiezingsdag
Met nog anderhalve week tot de verkiezingen stijgt de spanning in de peilingen. De PVV lijkt stevig te staan, maar de vraag is hoeveel rechtse kiezers op het laatste moment overstappen naar partijen die kans maken daadwerkelijk te regeren.
Strategisch stemmen speelt daarbij een grote rol, zeker voor wie invloed wil uitoefenen en naar basissysteem zoekt. Eerdmans rekent erop dat kiezers in de slotweek zullen nadenken over wie de meeste invloed kan uitoefenen in een toekomstig kabinet. “Wie echt verandering wil, moet zorgen dat die verandering bestuurbaar blijft,” zei hij.
Tijd voor stabiele koers
De komende televisiedebatten zullen cruciaal zijn voor het beeld van de rechtse partijen. Eerdmans vertrouwt erop dat JA21 daar kan laten zien dat rechtse politiek niet schreeuwerig of onrealistisch hoeft te zijn. Met deze boodschap presenteert hij zich als de man die bruggen wil slaan tussen rechts beleid en bestuurbaar Nederland.
“Het is tijd dat er een stabiele koers komt, zonder uitsluiting, maar mét daadkracht,” klonk het afsluitend in Rotterdam. Of die oproep gehoor vindt bij de kiezer, zal op 29 oktober blijken. Eén ding staat vast: het rechtse kamp staat voor een keuze die het politieke landschap jarenlang kan bepalen.
Bron
