Het fenomeen van oplichters die zich voordoen als agent neemt schrikbarend toe. Dit jaar heeft de politie al 167 mensen aangehouden die verdacht worden van dergelijke oplichtingspraktijken. Ter vergelijking: in 2023 werden er 132 arrestaties verricht voor dit soort misdrijven, wat wijst op een forse stijging. Volgens een woordvoerder van de politie is de verwachting dat het aantal arrestaties de komende periode nog verder zal oplopen.
Steeds meer nepagenten actief
Het afgelopen kwartaal is er een duidelijke toename te zien in het aantal meldingen van nepagenten. In heel 2023 werden er zo’n vierhonderd incidenten gerapporteerd, maar dit jaar staat de teller al op maar liefst 3400 aangiftes.
Vorige maand werd er nog gesproken over 2400 meldingen, wat betekent dat het aantal binnen korte tijd met duizend is toegenomen. Volgens de politie komt dit door “na-ijleffecten en registratie-effecten”. Dat houdt in dat sommige incidenten pas veel later worden gemeld en geregistreerd.
Vooral de politie-eenheden in Den Haag, Oost-Brabant en Oost-Nederland hebben te maken met een sterke toename van meldingen over nepagenten. De eenheid Amsterdam vormt hierop een uitzondering, waar het aantal meldingen stabiel is gebleven.
Babbeltrucs van nepagenten: zo werkt het
De werkwijze van deze oplichters is vaak vergelijkbaar. Oudere mensen worden doorgaans als doelwit gekozen, omdat zij kwetsbaarder zijn en sneller te overhalen.
De oplichters nemen telefonisch contact op en vertellen dat er recent een inbraak in de buurt heeft plaatsgevonden. Vervolgens wekken ze angst voor nieuwe inbraken en bieden aan om de kostbaarheden van het slachtoffer veilig te stellen. De oplichters doen zich voor als (wijk)agent en zorgen ervoor dat hun verhaal betrouwbaar klinkt.
Wanneer het slachtoffer instemt met het aanbod, komt de nepagent bij hen langs. De oplichters dragen soms een uniform en tonen een vervalste politiepas om hun geloofwaardigheid te vergroten. Eenmaal binnen proberen ze waardevolle spullen buit te maken.
Druk en schaamte bij slachtoffers
Volgens Sybren van der Velden Walda, landelijk projectleider Senioren en Veiligheid van de politie, hebben slachtoffers vaak snel door dat er iets niet klopt. “Maar de criminelen zetten mensen onder druk om snel te handelen,” zegt hij.
“Vaak hebben ze persoonlijke informatie, zoals de namen en rekeningnummers van de kinderen van hun slachtoffers. Dit wekt vertrouwen, waardoor het voor slachtoffers lastiger is om te weigeren.” De oplichters gaan dus zeer geraffineerd te werk en weten slachtoffers onder grote druk te zetten.
Sommige slachtoffers voelen schaamte nadat ze in de val van een nepagent zijn getrapt. Dit maakt het extra lastig om naar de politie te stappen. Van der Velden Walda benadrukt echter dat het altijd belangrijk is om aangifte te doen, zelfs als er niets is buitgemaakt.
Hij noemt deze vorm van oplichting “laf” en dringt er bij mensen op aan om geen schuldgevoel te hebben, maar juist in actie te komen door melding te maken van dergelijke misdrijven.
