Orkaan Gabrielle is onderweg naar Europa en bereikt vannacht de Portugese eilandengroep Azoren. Meteorologen waarschuwen voor extreem weer, waarbij vooral hevige regenval en hoge golven grote risico’s vormen. Het Amerikaanse National Hurricane Center volgt de storm nauwlettend. Voor de inwoners van de Azoren is inmiddels Code Rood afgegeven, wat duidt op levensbedreigende weersomstandigheden.
Dat orkanen of hun restanten Europa bereiken is niet uniek. In 2019 bereikte orkaan Lorenzo eveneens Portugal. Ook Ierland kreeg in het verleden te maken met tropische stormsystemen. Klimaatverandering speelt een steeds grotere rol bij de intensiteit van deze verschijnselen.
Orkanen halen hun energie uit zeewater dat minimaal 26 graden warm is, en door de opwarming stijgt die temperatuur ook in de Atlantische Oceaan. Daardoor neemt de kans op hevige stormen en extreme regenval in Europa de komende jaren verder toe.
Gevaar voor de Azoren
De eilandengroep Azoren moet zich voorbereiden op zware omstandigheden. Orkaan Gabrielle trekt met orkaankracht recht over de belangrijkste eilanden en langs de stad Angra do Heroismo.
Verwachtingen gaan uit van windsnelheden tot 200 kilometer per uur, regenhoeveelheden tot 200 millimeter in één dag en golven die kunnen oplopen tot 14 meter hoog. Niet alleen de wind vormt gevaar, ook opgestuwd zeewater en aardverschuivingen door de regen bedreigen de ruim 200.000 inwoners.
Gabrielle verzwakt boven koeler zeewater
Na de passage van de Azoren zal Gabrielle geleidelijk verzwakken. Het minder warme oceaanwater zorgt ervoor dat de storm zijn orkaankracht verliest. Toch blijft er grote kans op gevaarlijke weersomstandigheden.
Volgens de laatste berekeningen kan Gabrielle in de nacht van zaterdag op zondag het Portugese vasteland bereiken. Er wordt rekening gehouden met een aankomst nabij Lissabon, al wijzen sommige modellen ook naar Porto.
Verwachte impact op Portugal en omgeving
Wanneer Gabrielle aan land komt, is de orkaan waarschijnlijk afgezwakt tot een tropische storm. Daarmee verdwijnen de extreme windsnelheden, maar zware regen en stormachtige omstandigheden blijven waarschijnlijk. Inwoners van de regio Lissabon moeten rekening houden met schade en overlast, vooral door wateroverlast.
Na het bereiken van Portugal trekt Gabrielle in afgezwakte vorm mogelijk verder richting Marokko, waar eveneens hevige regenval kan optreden. Voor Noordwest-Europa lijkt de invloed beperkt te blijven, omdat de storm te ver zuidelijk passeert.
Zichtbare gevolgen van opwarming
Hoewel Gabrielle uiteindelijk geen directe gevolgen zal hebben voor Nederland en België, maakt de storm duidelijk dat orkanen steeds vaker richting Europa kunnen bewegen. De combinatie van warm oceaanwater en krachtige weersystemen vergroot de kans op overlast.
Voor Portugal en de Azoren wordt de impact van deze storm vooral in neerslag en overstromingsgevaar gevoeld. Deskundigen benadrukken dat dit soort gebeurtenissen door de voortdurende klimaatverandering vaker zullen terugkeren.
