De lampen in de studio van Eva Jinek stonden maandagavond gericht op een van Nederlands bekendste schrijvers. Herman Koch, inmiddels 73 jaar oud en gevierd auteur van onder meer de bestseller Het Diner, verscheen aan tafel voor een bijzonder openhartig gesprek.
De schrijver, die de laatste jaren al met gezondheidsproblemen kampte, koos ervoor om zijn persoonlijke verhaal te delen met het grote publiek.
Het afgelopen jaar stond voor Koch in het teken van steeds meer lichamelijke ongemakken. Waar hij eerder dacht dat het allemaal bij de bijwerkingen van zijn bestaande medicatie hoorde, bleek er uiteindelijk meer aan de hand.
Tijdens het interview maakte Koch duidelijk hoe zijn dagelijks leven, en daarmee zijn creativiteit en werk, steeds meer beïnvloed werden door onverklaarbare klachten.
Onverwachte klachten en verwarring over oorzaken
De eerste problemen die Koch opmerkte, waren zijn evenwichtsstoornissen. Aanvankelijk dacht hij dat deze klachten te maken hadden met de medicijnen die hij gebruikte voor zijn prostaatkanker, een diagnose die hem enkele jaren eerder was gesteld.
“Ik dacht dat het bijwerkingen waren van de medicijnen,” vertelde Koch in het gesprek met Eva Jinek. Maar de symptomen bleven niet bij lichte ongemakken; ze werden in de loop van de tijd steeds ernstiger en begonnen zijn dagelijks functioneren ingrijpend te beïnvloeden.
Naast evenwichtsproblemen viel het hem op dat zijn handschrift veranderde. In eerste instantie leek dit een klein detail, maar gaandeweg begonnen deze signalen zich op te stapelen. De verandering in zijn handschrift, gecombineerd met andere klachten, deed hem twijfelen aan de oorsprong van zijn problemen.
De situatie werd voor Koch steeds onduidelijker en zorgde voor onzekerheid over zijn gezondheid.
Naar de huisarts en doorverwijzing naar de neuroloog
Toen de klachten niet alleen aanhielden maar zelfs verergerden, besloot Koch contact op te nemen met zijn huisarts. De arts herkende in de combinatie van symptomen, waaronder het veranderde handschrift, mogelijke tekenen van een neurologische aandoening.
Zij verwees hem daarom door naar een neuroloog voor verder onderzoek. “Zij zei dat dat een van de symptomen van Parkinson is,” aldus Koch over het moment waarop hij voor het eerst hoorde dat zijn klachten mogelijk een andere oorzaak hadden dan gedacht.
De neuroloog voerde diverse onderzoeken uit en uiteindelijk werd de diagnose gesteld: Koch lijdt aan de ziekte van Parkinson. Deze progressieve neurologische aandoening wordt veroorzaakt door een tekort aan dopamine in de hersenen en leidt vooral tot problemen met bewegen.
Voor Koch kwam deze diagnose als een extra klap, bovenop zijn bestaande problemen met prostaatkanker.
Impact van de diagnose Parkinson
De bevestiging dat hij Parkinson heeft, betekende voor Koch een keerpunt in zijn medische traject. In de uitzending vertelde hij openhartig over de impact van de ziekte. “Het werd steeds erger, dus toen ben ik toch naar de huisarts gegaan,” legde hij uit.
De klachten uitten zich niet alleen fysiek, maar hadden ook effect op zijn gemoedstoestand.
Na de diagnose werd er snel gestart met een medicamenteuze behandeling die het tekort aan dopamine moest aanvullen. De medicijnen bleken snel effect te hebben, zo vertelde Koch: “Veel beter, minder somber, het werkte meteen.”
Hoewel zijn stemming verbeterde en sommige symptomen afnamen, bleef het lopen voor hem een uitdaging. “Lopen gaat helaas niet veel beter,” gaf hij eerlijk toe. De behandeling gaf hem wel meer rust en nam een deel van de angst en onrust weg.
Het leven met twee ernstige diagnoses
Koch maakte eerder in 2024 bekend dat hij uitgezaaide prostaatkanker heeft. Ook hiervoor ondergaat hij behandelingen en wordt hij regelmatig gecontroleerd. In het gesprek met Eva Jinek deelde hij dat zijn situatie momenteel stabiel is.
“Ik krijg eens in het halfjaar een scan,” vertelde hij, waarmee hij aangeeft dat zijn artsen de ontwikkelingen nauwgezet volgen.
De combinatie van prostaatkanker en Parkinson brengt voor Koch complexe uitdagingen met zich mee in het dagelijks leven. Toch sprak hij met opvallende openheid en nuchterheid over zijn situatie. Hij gaf aan dat hij liever eerder had geweten dat hij Parkinson had.
“Dan was mij een hoop ellende bespaard gebleven,” verklaarde hij. Sinds hij de juiste medicatie gebruikt, heeft hij bovendien minder last van onrustige dromen en voelt hij zich minder angstig.
Symptomen en behandeling van Parkinson
De ziekte van Parkinson ontwikkelt zich doorgaans langzaam en kent een breed scala aan symptomen. Trillen, stijfheid, traagheid in bewegingen en balansproblemen zijn bekende verschijnselen. Ook veranderingen in het handschrift, zoals Koch bij zichzelf opmerkte, kunnen een vroeg signaal zijn.
De progressieve aard van de aandoening zorgt ervoor dat patiënten in de loop van de tijd steeds meer te maken krijgen met lichamelijke beperkingen.
Koch benadrukte het belang van een tijdige diagnose en passende behandeling. Dankzij de medicijnen die hij nu krijgt, wordt zijn dopaminegehalte aangevuld. Dit heeft niet alleen een positief effect op zijn stemming, maar vermindert ook sommige lichamelijke klachten.
“Het werkte meteen,” vertelde Koch over de merkbare verbetering sinds de start van zijn behandeling.
Persoonlijke ervaringen en toekomstperspectief
Ondanks de ernst van beide diagnoses blijft Koch veerkrachtig. De openheid waarmee hij over zijn situatie spreekt, laat zien dat hij zich niet zomaar gewonnen geeft. In het interview vertelde hij dat de medicatie hem helpt om zich beter te voelen en somberheid tegen te gaan, al blijven bepaalde beperkingen bestaan.
Vooral het lopen blijft een uitdaging en hij moet dagelijks rekening houden met de gevolgen van zijn aandoeningen.
Koch gaf aan dat hij zich dankzij de medicijnen minder angstig en rusteloos voelt. Deze nieuwe balans heeft hem meer rust gebracht in zijn dagelijkse leven. Zijn ervaringen onderstrepen volgens hem het grote belang van alertheid op klachten en het tijdig zoeken van medische hulp.
Met zijn openheid hoopt hij mogelijk anderen te inspireren die met soortgelijke problemen te maken krijgen.
De schrijver blijft ondanks alles betrokken bij zijn werk en zijn publiek. Door zijn persoonlijke verhaal te delen, biedt hij niet alleen inzicht in de impact van chronische ziekten, maar weet hij zijn omgeving en lezers te raken en te inspireren.
