Bewoners van zorginstellingen in Amersfoort, Baarn, Soest, De Bilt en Driebergen moeten binnenkort afscheid nemen van een belangrijk onderdeel van hun dagelijkse routine: het restaurant. Zorgorganisatie Silverein heeft aangekondigd dat de eetgelegenheden, waar bewoners samenkomen voor koffie, thee, of een borrel, zullen verdwijnen en vervangen worden door automaten.
Dit besluit heeft veel verontwaardiging veroorzaakt bij de bewoners en hun familieleden, die vrezen dat het sociale aspect van de zorginstellingen hiermee verloren gaat.
Annette van Poppelen uit Soest kon haar oren niet geloven toen ze hoorde dat haar 89-jarige moeder, die in verpleeghuis Molenschot woont, binnenkort afhankelijk zal zijn van een automaat voor haar dagelijkse kop koffie en een traktatie.
Na een proefperiode van vier maanden wordt het nieuwe systeem uitgerold voor alle bewoners van Silverein, waaronder ook die in omliggende plaatsen zoals Amersfoort, Baarn, en Driebergen.
Van Poppelen vreest dat dit besluit het laatste beetje vreugde en waardigheid van de bewoners wegneemt, vooral omdat velen van hen niet zelfstandig kunnen staan en het betalen met een pasje voor hen vaak al een grote uitdaging is.
Het besluit van Silverein om de restaurants te sluiten en te vervangen door vendingmachines is slecht ontvangen door de bewoners en hun familieleden. Vorige week werden zij tijdens bewonersbijeenkomsten geïnformeerd over de aanstaande veranderingen.
In deze bijeenkomsten werd uitgelegd dat de restaurants verliesgevend zijn en daardoor niet aantrekkelijk zijn voor externe exploitanten. Hoewel de organisatie benadrukt dat ze een eigentijds restaurantconcept hebben onderzocht, is de uiteindelijke uitkomst voor velen onacceptabel.
Woordvoerster Thilly Verhoeven stelt dat de nieuwe ontmoetings- en activiteitenpleinen beter aansluiten bij de wensen van de doelgroep en financieel haalbaarder zijn. Het idee is dat bewoners op deze pleinen kunnen deelnemen aan activiteiten die rond eten en drinken draaien, zoals een Spaanse middag.
Niet iedereen is echter overtuigd van deze aanpak. Marc Seegers, wiens moeder ook in Molenschot woont, vindt de uitleg van Silverein maar vaag en onsamenhangend. Volgens hem is het verdwijnen van het restaurant niets anders dan een harde bezuinigingsmaatregel die gepresenteerd wordt als iets positiefs.
Het zogenaamde ontmoetings- en activiteitenplein lijkt volgens Seegers een loze term zonder enige concrete invulling. Voor de bewoners betekent dit in de praktijk simpelweg dat ze niet meer op een laagdrempelige manier iets kunnen eten en elkaar ontmoeten in een gezellige setting. “Hoe je dit met droge ogen kunt verkopen, gaat mij echt te boven”, aldus Seegers.
Omdat veel bewoners, vooral de hoogbejaarde en dementerende cliënten van Silverein, niet meteen zullen begrijpen hoe de zelfbedieningsautomaten werken, biedt de zorginstelling tijdelijke hulp en begeleiding aan tijdens de overgangsfase.
Verhoeven geeft aan dat er een testfase komt waarin het restaurant nog openblijft, zodat bewoners en hun familieleden kunnen wennen aan de nieuwe opzet. Ook over de inhoud van de automaten is nog weinig duidelijk. Wat voor versnaperingen er precies uit de machines zullen komen, wordt volgens Silverein nog getest. “De mensen moeten het natuurlijk wel lekker vinden”, aldus de organisatie.
Toch vrezen belangenorganisaties zoals de ouderenbond ANBO-PCOB dat het verdwijnen van de restaurants het sociale leven van de bewoners ernstig zal aantasten. Eline Maarse, woordvoerster van de ouderenbond, benadrukt het belang van ontmoetingsplekken voor ouderen.
“Juist onder het genot van een hapje komen mensen met elkaar in gesprek. Bij bezuinigingen is het van groot belang dat ouderen zelf kunnen meebeslissen over zulke ingrijpende veranderingen”, zegt ze. Volgens haar moet er veel meer aandacht komen voor de sociale impact van dit soort beslissingen op de bewoners.
Annette van Poppelen hoopt dat het besluit van Silverein om de restaurants te sluiten nog wordt teruggedraaid, maar ze vreest dat dit ijdele hoop is. Het restaurantpersoneel is per 1 januari 2025 boventallig verklaard, wat betekent dat de kans op een terugkeer van het restaurant klein is.
Voor haar is het duidelijk dat de veranderingen uitsluitend gericht zijn op kostenbesparing, zonder rekening te houden met het welzijn van de bewoners. “Het is gewoon inhumaan om in een bejaardentehuis personeel te vervangen door een machine. Dit project heeft slechts één doel: bezuinigingen. En dat gaat ten koste van het welzijn van onze ouderen”, concludeert Van Poppelen met spijt.
