Veel mensen met een WIA-uitkering merken er in het dagelijks leven weinig van, maar achter de schermen is er de afgelopen jaren iets flink misgegaan. In sommige gevallen werd het bedrag waarop de uitkering is gebaseerd niet goed berekend. En dat kan, hoe technisch het ook klinkt, gewoon betekenen dat je elke maand te weinig geld kreeg.
Nu komt er eindelijk beweging in de zaak. Het UWV start vanaf oktober met het uitbetalen van compensatie aan mensen die door zo’n fout geld zijn misgelopen. Het gaat om een regeling die al langer in de maak was, en die nu officieel van kracht is.
Wat er precies fout ging
De kern zit in het zogeheten dagloon: dat is het bedrag waarmee het UWV berekent hoe hoog jouw WIA-uitkering hoort te zijn. Als dat dagloon te laag wordt vastgesteld, werkt dat door in je maandelijkse uitkering. En dan loopt het verschil soms jarenlang op.
Het probleem speelt vooral bij uitkeringen die zijn ingegaan tussen januari 2020 en december 2024. In die periode ging het in verschillende situaties mis, bijvoorbeeld bij wisselende inkomsten, vakantiegeld of een eindejaarsuitkering, of door bijzondere omstandigheden vlak vóór ziekte.
Vanaf wanneer wordt er uitgekeerd
De vergoedingsregeling is op 1 september ingegaan. Dat betekent: het juridische kader staat, en het UWV mag en kan nu echt gaan herstellen. De eerste betalingen staan gepland vanaf oktober. Daarmee wordt het dus niet meer alleen een belofte, maar ook zichtbaar geld op rekeningen.
Het blijft wel een stevige operatie. Het UWV verwacht dat het hele hersteltraject nog lang loopt en pas tegen het einde van 2027 klaar is. Dat komt doordat er veel dossiers zijn en elke berekening opnieuw moet worden gecontroleerd.
Voor wie de vergoeding bedoeld is
De compensatie is er niet voor iedereen met een WIA-uitkering, maar voor specifieke groepen waarbij het dagloon verkeerd kan zijn vastgesteld. Het gaat om mensen bij wie het dagloon tussen 2020 en 2024 te laag werd berekend, of om gevallen waarin indexering uitbleef in de periode 2006 tot en met 2022.
Daarnaast is er een groep met een WIA-uitkering vanaf juli 2015 die onder twee uitspraken van de Centrale Raad van Beroep valt. In die zaken is bepaald hoe het dagloon in bepaalde situaties moet worden uitgelegd, en dat heeft gevolgen voor eerdere berekeningen.
Hoe hoog de nabetaling kan zijn
Er is geen standaardbedrag. De vergoeding is eenmalig en wordt berekend op basis van wat je daadwerkelijk bent misgelopen. Dus: hoe groter het verschil tussen het foutieve dagloon en het juiste dagloon, en hoe langer de periode, hoe hoger het bedrag kan uitvallen.
Het UWV gaat je uitkering opnieuw doorrekenen en stelt daarna vast wat het juiste bedrag had moeten zijn. Op basis daarvan volgt de compensatie. Dat klinkt logisch, maar het betekent ook dat de uitbetaling per persoon sterk kan verschillen.
Waarom dit keer geen belastingnadeel ontstaat
Normaal gesproken kan een nabetaling over meerdere jaren vervelende gevolgen hebben. Denk aan een sprong naar een hogere belastingschijf, of het risico dat je toeslagen omlaag gaan omdat je inkomen op papier ineens hoger lijkt. Dat is bij deze regeling bewust afgevangen.
De vergoeding is vrijgesteld van loonheffing en inkomstenbelasting. En ook belangrijk: het bedrag telt niet mee voor inkomensafhankelijke regelingen zoals huurtoeslag en zorgtoeslag. Je houdt dus echt over wat je hoort te krijgen, zonder verrassingen achteraf.
En als je juist te veel kreeg
Niet iedereen blijkt te weinig te hebben ontvangen. In een deel van de gevallen was de WIA-uitkering juist te hoog. Dan zou je verwachten dat het UWV dat geld terugvraagt, maar dat gebeurt niet. Die terugvordering blijft dus uit, wat voor veel mensen een opluchting zal zijn.
Wel wordt de uitkering vervolgens aangepast naar het juiste bedrag. Dat gebeurt alleen niet direct: het UWV hanteert een periode van twee maanden voordat de verlaging ingaat, zodat je de tijd hebt om je financiën daarop aan te passen.
Moet je zelf iets aanvragen
Nee, je hoeft geen formulier in te vullen en je hoeft niet zelf aan de bel te trekken. Het UWV neemt contact met je op. Mensen van wie de uitkering binnen de onderzochte periode is ingegaan, krijgen automatisch een brief waarin staat of hun dagloon wordt gecontroleerd.
Krijg je een brief dat er niets verandert, dan hoef je niets te doen. Krijg je een brief dat je dagloon verder wordt onderzocht, dan volgt later contact (meestal telefonisch) en daarna een schriftelijke uitleg. Het UWV stuurt dus stap voor stap informatie.
Wat je wel verstandig kunt doen
Ook al hoef je niets aan te vragen, het is slim om je post en Mijn UWV goed in de gaten te houden. Bewaar brieven die je krijgt, zodat je later kunt terugzoeken wat er precies is aangekondigd. Dat geeft rust als er vragen opduiken.
Heb je al bericht dat je dagloon wordt onderzocht, dan heeft zelf bellen meestal weinig zin: het UWV neemt contact met je op zodra jouw dossier aan de beurt is. Ben je onzeker, dan kun je eventueel onafhankelijk financieel advies overwegen voor jouw situatie.
Wat dit betekent voor de komende jaren
Deze herstelactie laat zien hoe groot de impact van een rekenfout kan zijn. Voor sommige mensen gaat het om relatief kleine verschillen, maar bij anderen kan het over meerdere jaren flink oplopen. Tegelijk is duidelijk dat het UWV nog lang bezig zal zijn met herstellen.
Hoewel het prettig is dat compensatie belastingvrij blijft en geen toeslagen raakt, blijft het wrang voor wie jarenlang te weinig kreeg. Wat vind jij: is dit netjes opgelost, of komt het te laat? Laat het weten via onze sociale media.
Bron: dagelijksestandaard.nl
